Codzienność ucznia i studenta to nie tylko nauka i rozwój, ale też wyzwania – egzaminy, klasówki, recytacje, prezentacje czy napięte terminy. Nic dziwnego, że stres w szkole i stres na studiach to jedne z najczęściej wymienianych problemów młodych ludzi. Choć w niewielkich dawkach potrafi mobilizować do działania, to gdy jest zbyt silny lub przewlekły – utrudnia koncentrację i odbiera radość z nauki. Jak radzić sobie z napięciem i w jaki sposób wspierać siebie lub dziecko w trudnych momentach?
Stres u dzieci i młodych dorosłych – dlaczego towarzyszy nauce?
Źródła napięcia u uczniów i studentów bywają podobne – sprawdziany, wymagający nauczyciele czy duża ilość materiału do opanowania w krótkim czasie. Wielu młodych dorosłych przyznaje, że stres na studiach staje się szczególnie odczuwalny w czasie sesji egzaminacyjnej czy przygotowań do ważnych projektów.
Stres w szkole i na uczelni może objawiać się bólami brzucha, nerwowością czy problemami ze snem. Do tego dochodzi spadek energii, trudności w skupieniu uwagi czy rozdrażnienie. Długotrwałe napięcie, jeśli nie znajdzie ujścia, może wpływać na zdrowie psychiczne i fizyczne, a także powodować niedobory ważnych składników, np. magnezu, który wspiera pracę układu nerwowego [1].
Jak radzić sobie ze stresem w szkole i na studiach?
Rodzice często zastanawiają się, jak rozładować stres u dziecka. Kluczem jest uważność na emocje i zachowania. Jeśli zauważasz, że Twoja pociecha unika szkoły, częściej narzeka na bóle brzucha lub szybko wpada w złość – może to być sygnał, że przeżywa silne napięcie.
Przedstawiamy Ci sprawdzone sposoby, które pomagają uczniowi lub studentowi poradzić sobie ze stresem w szkole albo na studiach:
- Aktywność fizyczna – jazda na rowerze, taniec, piłka nożna czy nawet spacer wspierają naturalne rozładowanie emocji [2].
- Sen – odpowiednia długość i higiena snu wspierają regenerację organizmu oraz obniżają poziom kortyzolu, czyli hormonu stresu [3].
- Planowanie – zamiast odkładać wszystko na ostatnią chwilę, lepsze jest podzielenie materiału na mniejsze części.
- Techniki relaksacyjne – proste ćwiczenia oddechowe uczą radzenia sobie z napięciem.
- Praktyka wdzięczności i pozytywne myślenie – codzienne zauważanie nawet drobnych sukcesów wzmacnia odporność psychiczną i buduje optymizm.
- Równowaga między nauką a odpoczynkiem – przerwy w nauce zwiększają efektywność.
- Ograniczenie bodźców – mniej mediów społecznościowych i elektroniki to więcej spokoju.
- Kontakt z naturą – czas spędzony na świeżym powietrzu, np. w parku czy lesie, działa kojąco na układ nerwowy i poprawia nastrój.
- Zbilansowana dieta bogata w magnez – produkty takie jak orzechy, pestki dyni, kasze czy zielone warzywa liściaste wspierają układ nerwowy i koncentrację [4].
- Leczenie, jeśli to konieczne – w okresach wzmożonego napięcia emocjonalnego lub kiedy objawy wskazują na niedobory, warto skonsultować się z lekarzem. Możliwe, że konieczne będzie włączenie leczenia. Leki takie jak Magne B6 Forte. Łączy magnez z witaminą B6, dzięki czemu mogą okazać się pomocne w redukcji zmęczenia oraz prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego [5].
- Rozmowa – szczera, spokojna wymiana myśli pozwala, zarówno dziecku, jak i młodej osobie, poczuć, że nie jest sama ze swoimi emocjami.
- Zajęcia rozwijające pasje – malowanie, muzyka, gotowanie czy gry planszowe mogą odciągnąć uwagę od napięcia i budują poczucie sprawczości.
Stres w szkole czy stres na studiach to naturalna reakcja na wyzwania, ale nie musi odbierać radości z nauki i codzienności. Warto nauczyć się rozpoznawać jego objawy, a następnie stosować proste strategie, które wspierają ciało i umysł. Ruch, zdrowa dieta, sen, rozmowa z bliskimi oraz wsparcie w postaci odpowiedniej suplementacji, np. magnezu, mogą pomóc wzmocnić odporność psychiczną. Pamiętaj – im szybciej nauczysz się zdrowo reagować na napięcie, tym łatwiej będzie Ci cieszyć się dobrym samopoczuciem.
MAT-PL-2502251
Źródła:
[1] European Food Safety Authority. ‘Scientific Opinion on the substantiation of a health claim related to magnesium and contribution to normal development of bone pursuant to Article 14 of Regulation (EC) No 1924/2006’. Accessed on March 17, 2025. Available from: https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.2903/j.efsa.2013.3331
[2] Wood C., Clow A., Hucklebridge F., Law R., Smyth N., Physical fitness and prior physical activity are both associated with less cortisol secretion during psychosocial stress, 2016, https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29037088/, data dostępu: 04.09.2023.
[3] Pickering et al. ‘Magnesium Status and Stress: The Vicious Circle Concept Revisited’. Published 28 November 2020. Accessed 6 May 2025. DOI: 10.3390/nu12123672
[4] Harvard Health Publishing. ‘What you should know about magnesium’. Accessed on on March 17, 2025. Available from: https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/what-you-should-know-about-magnesium2
[5] ChPL Magne B6® Forte 07/2024, Opella Healthcare Poland Sp. z o.o.
Magne B6 Forte, tabletki powlekane, 100 mg jonów magnezu w postaci cytrynianu magnezu i 10 mg witaminy B6. Wskazania: niedobór magnezu. Występowanie tych objawów może wskazywać na niedobór magnezu: nerwowość, drażliwość, wahania nastroju, łagodny lęk, niepokój, przejściowe uczucie zmęczenia, ospałość, zaburzenia snu w niewielkim nasileniu; objawy lęku, takie jak kurcze przewodu pokarmowego lub kołatanie serca (bez zaburzeń serca); kurcze mięśni, mrowienie, drganie powiek. Uzupełnienie magnezu może złagodzić te objawy. W przypadku braku poprawy po miesiącu stosowania leku, kontynuowanie leczenia nie jest zalecane.
Podmiot odpowiedzialny: Opella Healthcare Poland Sp. z o.o.
{ChPL 07/2024}
Ostrzeżenie i informacje dotyczące bezpieczeństwa: To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Zwróć uwagę na przeciwwskazania. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.